Podczas pożaru decyduje pierwszych kilka minut. Kto wie, co robić, zyskuje czas dla siebie i dla innych. Ta lekcja opisuje postępowanie, które obowiązuje w większości miejsc pracy. Szczegóły dla twojego miejsca pracy znajdziesz w instrukcjach alarmowych.
Obowiązek ustawowy
Zgodnie z § 18 ustawy o ochronie przeciwpożarowej (nr 133/1985 Sb.) każdy jest w związku z likwidowaniem pożaru zobowiązany:
- podjąć niezbędne działania w celu ratowania osób zagrożonych,
- ugasić pożar, jeśli to możliwe, albo podjąć działania, aby się nie rozprzestrzeniał,
- niezwłocznie zgłosić pożar we wskazanym miejscu lub zapewnić jego zgłoszenie,
- udzielić osobistej pomocy jednostce ochrony przeciwpożarowej, jeśli poprosi o to dowódca akcji.
Obowiązek pomocy nie dotyczy tego, kogo od niej powstrzymuje ważna okoliczność albo kto naraziłby siebie lub osobę bliską na poważne niebezpieczeństwo (§ 20). Nie musisz więc poświęcać własnego bezpieczeństwa.
Co robić w razie pożaru
Pamiętaj o kolejności:
- Ratuj ludzi. Ostrzeż otoczenie, głośno wołając „PALI SIĘ!", i pomóż tym, którzy tego potrzebują.
- Zgłoś pożar. Naciśnij najbliższy ręczny ostrzegacz pożarowy (jeśli jest) i zadzwoń po straż pożarną pod 150 lub 112.
- Gaś, ale tylko jeśli się da. Tylko mały pożar, tylko gdy masz odpowiednią gaśnicę i widzisz drogę ucieczki.
- Wyjdź. Jeśli nie opanujesz ognia, opuść budynek zgodnie z drogami ewakuacyjnymi.
Dokładna kolejność może się różnić zależnie od instrukcji alarmowych twojego miejsca pracy. Jeśli nikogo nie ma w pobliżu, a pożar jest mały, możesz spróbować gasić, ale najpierw zadzwoń albo poproś kogoś innego, żeby zadzwonił.
Jak zgłosić pożar
Numery alarmowe:
- 150: straż pożarna (hasičský záchranný sbor),
- 155: pogotowie ratunkowe,
- 158: policja,
- 112: jednolity europejski numer alarmowy, który połączy z właściwą służbą. Działa także w telefonie bez środków na koncie i przy słabym zasięgu.
W rozmowie powiedz:
- Co się dzieje: „Pali się".
- Gdzie: miejscowość, ulica, numer, budynek, piętro.
- Co się pali i czy zagrożeni są ludzie.
- Kto dzwoni: imię i nazwisko oraz telefon.
Nie kończ rozmowy jako pierwszy. Poczekaj na polecenia dyspozytora. Jeśli się da, wyślij kogoś naprzeciw strażakom, aby wskazał im drogę.
Nie nadużywaj numeru alarmowego. Świadome, bezpodstawne wezwanie straży to wykroczenie (§ 17 ust. 3 i § 78 ustawy) i grozi za nie kara.
Ewakuacja
Alarm oznacza: wyjdź. Postępuj tak:
- Zachowaj spokój. Nie biegnij i nie przepychaj się.
- Skorzystaj z najbliższej bezpiecznej drogi ewakuacyjnej według zielonych znaków i planu ewakuacji. Nie musi to być droga, którą wchodzi się do budynku.
- Nie korzystaj z windy. Może się zatrzymać, zadymić i utkniesz w niej.
- Jeśli się da, wyłącz maszyny i urządzenia, które mogłyby wyrządzić dalsze szkody, ale tylko wtedy, gdy nie ryzykujesz.
- Zamknij za sobą drzwi. Spowolnią rozprzestrzenianie się ognia i dymu. Nie zamykaj ich na klucz.
- Nie zabieraj rzeczy. Nie wracaj po nie.
- Pomóż tym, którzy potrzebują pomocy: gościom, kobietom w ciąży, osobom z niepełnosprawnością. Jeśli nie dasz rady, zgłoś ich położenie strażakom.
- Idź na miejsce zbiórki i zgłoś się do kierującego, aby można było sprawdzić, czy wszyscy wyszli.
- Nie wracaj do budynku, dopóki nie pozwoli na to dowódca akcji.
Poruszanie się w dymie i przed płonącym pomieszczeniem
- Przy podłodze jest więcej powietrza, dlatego poruszaj się nisko.
- Przed otwarciem drzwi dotknij ich. Jeśli są gorące, nie otwieraj: za nimi może rozprzestrzeniać się ogień.
- Jeśli nie możesz opuścić pomieszczenia, zamknij drzwi, uszczelnij szczeliny mokrymi szmatami, otwórz okno, wołaj o pomoc i poinformuj strażaków, gdzie jesteś.
Gdy na człowieku płonie odzież
Zatrzymaj się, połóż się na ziemi i turlaj się, aby ogień zgasł. Możesz też przykryć płonącą osobę kocem lub płaszczem i lekko docisnąć. Nie może biegać, bo ogień tylko się rozpali. Potem schłodź oparzone miejsce (zob. ostatnia lekcja).
Co jeszcze pomaga
- Przy wychodzeniu wyłącz prąd, jeśli to bezpieczne i masz to w poleceniach, i zakręć zawór gazu.
- Policz współpracowników i zgłoś, kogo brakuje.
- Dowiedz się z wyprzedzeniem, gdzie jest miejsce zbiórki i którędy prowadzą dwie drogi z twojego miejsca pracy.
- Bierz udział w ćwiczebnych alarmach poważnie.
Podsumowanie
- W razie pożaru: ratuj ludzi, zgłoś (150 lub 112), gaś tylko mały pożar, wyjdź.
- W rozmowie powiedz, co, gdzie i kto i poczekaj na dyspozytora.
- Podczas ewakuacji nie korzystaj z windy, zamknij drzwi, idź na miejsce zbiórki.
- Nie wracaj do budynku, dopóki nie pozwoli na to dowódca akcji.