Pożar, wypadek i nagłe zachorowanie w pracy wymagają szybkich i spokojnych działań. Ta lekcja pokazuje, jak się zachować i co dzieje się po wypadku.
Pożar
Trójkąt spalania: pożar wymaga materiału palnego, tlenu i źródła zapłonu. Usuń jeden z elementów, a ogień gaśnie.
Obowiązują cię zasady wynikające z ustawy o ochronie przeciwpożarowej oraz instrukcji pożarowej zakładu:
- znaj drogi ewakuacyjne, wyjścia i miejsce zbiórki,
- nie zastawiaj dróg ewakuacyjnych, drzwi pożarowych, hydrantów i gaśnic,
- magazynuj substancje łatwopalne w wyznaczonych miejscach,
- nie używaj uszkodzonych kabli ani przedłużaczy, nie przeciążaj gniazd,
- palenie tylko tam, gdzie wolno. Prace z ogniem (spawanie, cięcie) tylko wg zasad zakładu.
Gdy wybuchnie pożar
Zachowaj kolejność: alarmuj, ratuj, gaś, jeśli to bezpieczne.
- Zaalarmuj ludzi w pobliżu i zadzwoń pod numer 112 albo 998 (straż pożarna). Podaj adres, co się pali i czy ktoś jest ranny.
- Ratuj osoby zagrożone, o ile możesz to zrobić bez ryzyka.
- Gaś w zarodku gaśnicą, jeśli ogień jest mały, masz drogę ucieczki za plecami i wiesz, jak jej użyć.
- Jeśli ogień rośnie, ewakuuj się zgodnie z oznakowaniem. Zamknij drzwi za sobą (opóźni to rozprzestrzenianie).
- Nie używaj wind. Przy dymie poruszaj się nisko.
Nie gaś wodą urządzeń pod napięciem ani palącego się oleju. Do tego służą gaśnice odpowiednie do rodzaju pożaru (np. proszkowe lub śniegowe).
Wypadek przy pracy
Gdy dojdzie do wypadku:
- Zabezpiecz miejsce i zlikwiduj źródło zagrożenia (np. wyłącz maszynę, zasilanie).
- Udziel pierwszej pomocy poszkodowanemu i w razie potrzeby wezwij pomoc (112).
- Niezwłocznie zawiadom przełożonego (art. 211 Kodeksu pracy).
- Nie zmieniaj miejsca wypadku, jeśli nie jest to konieczne dla ratowania ludzi. Pracodawca zabezpiecza je do czasu ustalenia okoliczności.
Pracodawca ustala okoliczności i przyczyny wypadku, dokumentuje je i stosuje środki zapobiegawcze. Poszkodowany może ubiegać się o świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego (ustawa z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych). Zgłaszaj także zdarzenia potencjalnie wypadkowe, czyli sytuacje, w których tylko cudem nikomu nic się nie stało.
Pierwsza pomoc
Pracodawca zapewnia środki do udzielania pierwszej pomocy i wyznacza pracowników do jej udzielania (art. 209¹ Kodeksu pracy). Podstawy musi znać każdy:
- Bezpieczeństwo: najpierw sprawdź, czy tobie i poszkodowanemu nic nie grozi.
- Brak reakcji: od razu dzwoń pod 112 (najlepiej na głośniku) i sprawdzaj oddech w trakcie rozmowy. Jeśli poszkodowany nie oddycha prawidłowo, poproś o defibrylator AED i rozpocznij resuscytację: 30 uciśnięć środka klatki piersiowej na głębokość ok. 5–6 cm, potem 2 oddechy, w tempie 100–120 uciśnięć na minutę. Jeśli nie umiesz lub nie chcesz wykonywać oddechów, rób same uciśnięcia.
- Krwotok: mocno uciskaj ranę czystym opatrunkiem i nie odrywaj go.
- Oparzenie: chłodź chłodną bieżącą wodą przez około 20 minut, nie smaruj tłuszczem, osłoń jałowym opatrunkiem.
- Porażenie prądem: najpierw wyłącz zasilanie. Nie dotykaj poszkodowanego, dopóki jest pod napięciem.
- Chemikalia w oczach: płucz dużą ilością wody i skorzystaj z karty charakterystyki.
Najważniejsze
- Pożar: alarmuj, ratuj, gaś, jeśli bezpiecznie. Numery: 112, 998.
- Wypadek: zabezpiecz miejsce, udziel pomocy, zawiadom przełożonego.
- Resuscytacja dorosłego: 30 uciśnięć i 2 oddechy, wezwij 112 i AED.