BHP to skrót od słów bezpieczeństwo i higiena pracy. Chodzi o to, aby nikt nie zachorował ani nie uległ wypadkowi z powodu pracy. Ten kurs jest dla osób, które zaczynają pracę w Polsce, także dla cudzoziemców. Używamy prostego języka.
Które przepisy obowiązują
- Kodeks pracy (ustawa z 26 czerwca 1974 r.). Zasady BHP są w dziale dziesiątym, od art. 207. Art. 15 mówi krótko: pracodawca zapewnia pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
- Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie BHP. Mówi, jak wygląda szkolenie wstępne i okresowe.
- Ustawa o Państwowej Inspekcji Pracy. Opisuje, kto kontroluje pracodawców.
- Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych. Mówi, co jest wypadkiem przy pracy i jakie świadczenia przysługują.
- Przepisy przeciwpożarowe i przepisy zakładowe, na przykład regulamin pracy i instrukcje na stanowisku.
Zasady BHP obowiązują tak samo każdego, kto pracuje w Polsce. Obywatelstwo nie ma tu znaczenia.
Kto odpowiada za BHP
Pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan BHP w zakładzie pracy (art. 207 § 1). Koszty BHP nie mogą obciążać pracowników (art. 207 § 2¹). Ale pracownik też ma obowiązki. Opisuje je lekcja 2.
Szkolenie wstępne: dwa kroki
Zanim zaczniesz pracować, pracodawca musi cię przeszkolić (art. 237³ Kodeksu pracy). Szkolenie wstępne ma dwie części.
- Instruktaż ogólny.
- Odbywa go każda nowo zatrudniona osoba przed dopuszczeniem do pracy.
- Dotyczy też studentów na praktyce i uczniów na praktycznej nauce zawodu.
- Prowadzi go osoba, która wykonuje w firmie zadania służby BHP, albo pracodawca lub wyznaczony przez niego pracownik z aktualnym szkoleniem BHP (§ 10 ust. 2 rozporządzenia).
- Ramowy program ma 11 tematów i trwa co najmniej 3 godziny lekcyjne. Godzina lekcyjna to 45 minut.
- Instruktaż stanowiskowy.
- Dotyczy stanowisk robotniczych i innych stanowisk, na których jest narażenie na czynniki szkodliwe, uciążliwe lub niebezpieczne.
- Pokazuje, jak bezpiecznie pracować na twoim stanowisku.
- Prowadzi go wyznaczona przez pracodawcę osoba kierująca pracownikami albo sam pracodawca (§ 11 ust. 5).
- Kończy się sprawdzianem wiedzy i umiejętności. Dopiero po nim możesz pracować na tym stanowisku.
Szkolenie odbywa się w czasie pracy i na koszt pracodawcy (art. 237³ § 3).
Co trzeba podpisać
Odbycie instruktażu ogólnego i stanowiskowego potwierdzasz w karcie szkolenia wstępnego, na papierze albo elektronicznie (§ 12 rozporządzenia, od 12 grudnia 2025 r.). Karta jest przechowywana w aktach osobowych. Prawo każe też potwierdzić, na papierze albo elektronicznie, zapoznanie się z przepisami i zasadami BHP (art. 237⁴ § 3).
Podpisuj tylko to, co rozumiesz. Jeśli instruktaż był dla ciebie niezrozumiały, powiedz o tym przed podpisem. Poproś o wyjaśnienie, tłumacza albo materiały w zrozumiałym języku.
Szkolenie okresowe
Po pierwszym szkoleniu BHP trzeba odświeżać. Rozporządzenie podaje maksymalne odstępy.
- Stanowiska robotnicze: nie rzadziej niż co 3 lata, a przy pracach szczególnie niebezpiecznych nie rzadziej niż raz w roku.
- Stanowiska administracyjno-biurowe: nie rzadziej niż co 6 lat.
- Inni pracownicy i osoby kierujące: nie rzadziej niż co 5 lat.
Dla części stanowisk biurowych przy niskim ryzyku w firmie szkolenie okresowe może nie być wymagane (art. 237³ § 2²). To zależy od kategorii ryzyka firmy i od oceny ryzyka. Zwolnienie nie dotyczy pracowników zdalnych (art. 67³¹ § 3).
Co daje ten kurs, a czego nie
Ten kurs porządkuje wiedzę ogólną z zakresu BHP: prawa i obowiązki, zagrożenia, wypadki, pożar, pierwszą pomoc. Pomaga się przygotować do szkolenia u pracodawcy albo je powtórzyć.
Ten kurs nie zastępuje instruktażu ogólnego ani stanowiskowego. Nie jest też kartą szkolenia wstępnego ani zaświadczeniem ze szkolenia okresowego. Te dokumenty wystawia i prowadzi pracodawca. To pracodawca decyduje, co uzna za wystarczające.
Najważniejsze
- Podstawą jest Kodeks pracy, art. 207 i następne.
- Szkolenie wstępne = instruktaż ogólny + instruktaż stanowiskowy, przed rozpoczęciem pracy.
- Odbycie szkolenia potwierdzasz w karcie szkolenia wstępnego (na papierze albo elektronicznie), w aktach osobowych.
- Szkolenie jest w czasie pracy i na koszt pracodawcy.