Pracodawca nie może zrobić wszystkiego sam. W większych firmach zadania z zakresu środowiska pracy przydziela się kierownikom, przełożonym i innym osobom. Przepisy o tym znajdują się w § 9 i 10 AFS 2023:1 oraz w załączniku 1 do tych przepisów.
Przydział zadań
Pracodawca ma przydzielić zadania w systematycznych działaniach na rzecz środowiska pracy jednemu lub kilku kierownikom, przełożonym albo innym pracownikom. Podział zadań ma być pisemny, jeśli zatrudnionych jest dziesięciu lub więcej pracowników.
Osoba, która otrzymuje zadania, musi mieć:
- wystarczającą liczbę osób, aby zadania dało się wykonać na czas
- potrzebne uprawnienia i zasoby
- wystarczającą wiedzę o przepisach, o zagrożeniach w środowisku pracy i o tym, jak zapobiegać utracie zdrowia i wypadkom
Uprawnienia oznaczają prawo do podejmowania decyzji i działań. Zasobami mogą być pieniądze, personel, wyposażenie, lokale, czas i wiedza.
Odpowiedzialność nie znika
Najważniejsze do zapamiętania: pracodawca zawsze zachowuje odpowiedzialność, także wtedy, gdy zadania zostały przydzielone. Jeśli kierownik dostaje zadanie bez potrzebnych uprawnień lub zasobów, powinien móc zwrócić się do swojego przełożonego i poprosić o zmianę albo zrezygnować z zadania. Zadania warto opisać tak jasno, aby każdy wiedział, kto ma co robić.
Co przysługuje osobie z zadaniami
Zgodnie z załącznikiem 1 osoba, która ma zadania z zakresu środowiska pracy, ma mieć dostęp do zgłoszonych do Försäkringskassan (szwedzki Zakład Ubezpieczeń Społecznych) urazów związanych z pracą oraz do informacji o działaniach zapobiegawczych. Powinna znać wymogi Arbetsmiljöverket, jeśli takie są. Ma też mieć możliwość wyrażania opinii między innymi o ocenach ryzyka, działaniach, środkach ochrony i wyborze służby medycyny pracy.
Wiedza wszystkich pracowników
Wszyscy pracownicy mają mieć wystarczającą wiedzę o pracy i związanych z nią zagrożeniach (§ 10). Nowa wiedza jest często potrzebna, gdy zmieniają się zadania, wyposażenie lub metody pracy albo po długiej nieobecności. Jeśli praca wiąże się z poważnymi zagrożeniami, muszą istnieć pisemne instrukcje bezpiecznego wykonywania pracy. Mają być dostosowane do odbiorców i aktualne. Zgodnie z arbetsmiljölagen rozdz. 3 § 3 do obszarów, w których występuje wyraźne ryzyko, wolno wchodzić tylko osobom, które otrzymały wystarczające instrukcje.
Wprowadzenie do pracy należy dostosować do osoby, na przykład do jej wieku, doświadczenia i znajomości języka. Dzięki temu masz pewność, że instrukcje zostały zrozumiane.
Służba medycyny pracy
Jeśli kompetencje w firmie nie wystarczają, pracodawca ma skorzystać ze służby medycyny pracy (företagshälsovård) lub równorzędnej fachowej pomocy z zewnątrz (§ 15). Dotyczy to zarówno systematycznych działań na rzecz środowiska pracy, jak i dostosowania pracy oraz rehabilitacji. Zgodnie z arbetsmiljölagen rozdz. 3 § 2 c służba medycyny pracy jest niezależnym zasobem eksperckim w dziedzinie środowiska pracy i rehabilitacji. Pracodawca ma przekazać jej informacje o zagrożeniach oraz o tym, kto został wyznaczony do udzielania pierwszej pomocy, gaszenia pożaru i ewakuacji (§ 16).
Co nadal musisz zrobić samodzielnie
Skorzystanie z eksperta nie zdejmuje odpowiedzialności. Musisz samodzielnie dopilnować, aby zadania były przydzielone, aby osoby, które je otrzymały, sobie z nimi radziły, a pracownicy zostali wprowadzeni do pracy i otrzymali instrukcje.