Żywność, którą obsługujesz, musi być bezpieczna do spożycia. W Szwecji przepisy opierają się na rozporządzeniach UE, które obowiązują bezpośrednio, oraz na szwedzkich ustawach i przepisach, które je uzupełniają. Poniżej znajdziesz przegląd tego, co obowiązuje i kto za co odpowiada.
Najważniejsze przepisy
- Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 to ogólne prawo żywnościowe UE. Nie wolno sprzedawać żywności, która nie jest bezpieczna (artykuł 14). Podmiot działający na rynku spożywczym odpowiada za przestrzeganie wymogów w swojej działalności (artykuł 17). Firma musi też umieć wykazać, skąd pochodzą towary i dokąd trafiły. Nazywa się to identyfikowalnością (artykuł 18).
- Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 dotyczy higieny żywności. Załącznik II zawiera ogólne wymogi higieniczne dotyczące pomieszczeń, wyposażenia, odpadów, higieny osobistej, postępowania z żywnością i szkolenia.
- Rozporządzenie (WE) nr 853/2004 zawiera dodatkowe przepisy dla żywności pochodzenia zwierzęcego, na przykład mięsa, ryb, mleka i jaj.
- Rozporządzenie (UE) nr 1169/2011 dotyczy informacji dla konsumentów, między innymi o alergenach.
- Rozporządzenie (UE) 2017/625 dotyczy urzędowej kontroli.
- Livsmedelslagen (2006:804) (ustawa o żywności) i livsmedelsförordningen (2006:813) (rozporządzenie o żywności) to podstawowe szwedzkie przepisy. Livsmedelsverket (Państwowy Urząd ds. Żywności) wydaje uzupełniające przepisy wykonawcze, zwane LIVSFS.
Kto jest podmiotem działającym na rynku spożywczym?
Podmiotem działającym na rynku spożywczym jest ten, kto prowadzi działalność, w której żywność jest obsługiwana w sposób ciągły i zorganizowany. Dotyczy to restauracji, kawiarni, sklepów, kuchni zbiorowego żywienia w szkołach, przedszkolach i placówkach opieki, food trucków i wielu innych miejsc. Przedsiębiorcą może być nawet stowarzyszenie. Jako pracownik nie jesteś przedsiębiorcą, ale to ty w praktyce wykonujesz pracę. Dlatego musisz znać przepisy w zakresie swoich obowiązków.
Zgłoszenie przed rozpoczęciem działalności
Zakład spożywczy trzeba zgłosić na piśmie do rejestracji w organie kontroli gminy przed rozpoczęciem działalności. Rejestracja nie jest oceną tego, czy działalność jest wystarczająco dobra, ale bez zgłoszenia firma może dostać opłatę sankcyjną. Dla większości firm opłata wynosi jeden procent rocznego obrotu, nie mniej jednak niż 5 000 SEK i nie więcej niż 75 000 SEK. Przy zmianie właściciela nowy właściciel również musi dokonać zgłoszenia.
Czego prawo wymaga w kwestii wiedzy personelu?
Załącznik II, rozdział XII rozporządzenia 852/2004 mówi, że osoba pracująca z żywnością ma być nadzorowana oraz poinstruowana i/lub przeszkolona w zakresie higieny żywności stosownie do wykonywanej pracy. Osoba odpowiedzialna za procedury firmy oparte na HACCP musi ponadto mieć wystarczającą wiedzę na ich temat.
Livsmedelsverket wyjaśnia to w swoich wytycznych w ten sposób:
- Nie ma wymogu ukończenia konkretnego szkolenia, aby móc pracować z żywnością. Nie istnieje państwowa „karta higieny”.
- Wystarczyć mogą instrukcje i nadzór w miejscu pracy. Nowy pracownik może na przykład pracować razem z doświadczonym kolegą.
- Liczy się to, żeby personel potrafił wykonywać swoją pracę tak, aby żywność była bezpieczna.
- Instrukcji mogą potrzebować także inne osoby niż kucharze, na przykład ten, kto wydaje posiłki w przedszkolu albo rozwozi jedzenie do szkół.
To firma musi zrobić sama
Taki kurs daje tylko podstawy. Przedsiębiorca nadal musi:
- Ustalić, jakiej wiedzy wymagają poszczególne stanowiska i kto czego potrzebuje.
- Poinstruować każdą osobę o zasadach, pomieszczeniach, wyposażeniu i kontroli własnej obowiązujących w tym konkretnym zakładzie.
- Wdrożyć nowych pracowników i zastępstwa oraz zapewnić nadzór, dopóki nie opanują pracy.
- Umieć wykazać przed kontrolą, w jaki sposób personel zdobywa wiedzę, na przykład za pomocą notatek z wdrożenia, szkoleń wewnętrznych i zaświadczeń o ukończonych kursach.
- Dopilnować, aby personel znał obowiązujące procedury i instrukcje, oraz sprawdzać, czy są stosowane.
O tym certyfikacie ukończenia kursu
Certyfikat ukończenia kursu pokazuje, że kurs został przez ciebie ukończony, a test zdany. Nie jest to regulowana ani wydawana przez organ państwowy kwalifikacja. To pracodawca decyduje, czy szkolenie wystarcza do twoich obowiązków. Certyfikat może być podstawą w dokumentacji firmy dotyczącej wiedzy personelu, ale nie zastępuje wdrożenia w samym miejscu pracy.