Nie każdy, kto dotyka komputera, jest użytkownikiem w rozumieniu przepisów DSE. To słowo ma znaczenie prawne i decyduje, kto dostaje ocenę stanowiska, badanie wzroku i szkolenie.
Kto jest użytkownikiem
Użytkownik to pracownik, który zwykle korzysta z DSE jako z istotnej części swojej normalnej pracy (przepis 1). HSE ujmuje to prosto: przepisy dotyczą pracowników, którzy korzystają z DSE codziennie, nieprzerwanie przez godzinę lub dłużej. Nie dotyczą tych, którzy używają DSE rzadko lub tylko krótko. Inne oznaki, że ktoś jest użytkownikiem:
- praca zależy od DSE;
- trzeba szybko przenosić informacje na ekran lub z ekranu;
- praca wymaga dużej uwagi i koncentracji.
Ktoś, kto od czasu do czasu na kilka minut coś sprawdza w komputerze, prawdopodobnie nie jest użytkownikiem. Konsultant w call center, księgowy czy projektant prawie na pewno jest. Jeśli nie masz pewności, zapytaj pracodawcę. To on musi to ustalić, a odpowiedź powinna wynikać z faktów dotyczących twojej pracy, nie z nazwy stanowiska.
Pracodawcy powinni też pomyśleć o osobach, które nie są oczywistymi użytkownikami. Na mocy Management Regulations mają obowiązek oceniać wszystkie zagrożenia dla swoich pracowników.
Ocena stanowiska pracy (przepis 2)
Stanowisko pracy to nie tylko biurko. Obejmuje ekran, klawiaturę, mysz, oprogramowanie, krzesło, biurko, przestrzeń wokół nich i środowisko pracy, takie jak oświetlenie i hałas. Obejmuje też sposób zorganizowania pracy.
Pracodawca musi ocenić stanowisko każdego użytkownika i ograniczyć ryzyko wykryte w ocenie. W praktyce oznacza to:
- przyjrzenie się sprzętowi, meblom, środowisku i zadaniom;
- rozmowę z użytkownikiem o dolegliwościach, kłopotach z oczami i sposobie pracy;
- zapisanie istotnych ustaleń i działań do podjęcia (pracodawca zatrudniający pięć lub więcej osób musi je spisać);
- wykonanie tego, co wynika z oceny, w rozsądnym czasie;
- przeglądanie oceny, gdy coś się zmienia.
Ocenę może przeprowadzić przeszkolony oceniający albo sam użytkownik z listą kontrolną, o ile przeszedł odpowiednie szkolenie. Wyniki powinien potem obejrzeć przeszkolony oceniający, rozwiać wątpliwości i dopilnować, by problemy zostały usunięte. Oprogramowanie może pomóc, ale według HSE samo nie jest oceną. HSE publikuje bezpłatną listę kontrolną stanowiska DSE (CK1).
Kiedy ocenę trzeba przejrzeć
Przejrzyj ją, jeśli:
- użytkownik dostaje nowy sprzęt lub meble;
- stanowisko zostaje przeniesione lub zmienia się jego układ;
- praca zmienia się w sposób wpływający na pracę przy ekranie;
- użytkownik skarży się na ból lub dyskomfort albo pojawia się u niego problem zdrowotny;
- ocena z jakiegokolwiek powodu przestała być aktualna.
Przepis 2 mówi, że ocenę trzeba przejrzeć, jeśli są powody podejrzewać, że przestała być aktualna, lub jeśli nastąpiła istotna zmiana. Prawo nie wyznacza stałego terminu przeglądu.
Nowi pracownicy i osoby o szczególnych potrzebach
Nowy pracownik powinien zostać oceniony wkrótce po rozpoczęciu pracy, a jeśli to możliwe, przed długą pracą przy ekranie. Niektórzy potrzebują więcej pomocy: osoba z niepełnosprawnością, przewlekłą chorobą, świeżym urazem lub w ciąży może potrzebować zmian w sprzęcie albo sposobie pracy. Pracodawca powinien z nią porozmawiać i wprowadzić rozsądne zmiany.
Wspólne biurka (hot-desking)
Gdy kilka osób dzieli biurko, pracodawca powinien zadbać, by każda mogła dopasować stanowisko do siebie. Pomaga krótka, prosta instrukcja regulacji przy biurku. Według HSE pracownicy, którzy regularnie zmieniają biurka, powinni przeprowadzać podstawową ocenę ryzyka każdego używanego biurka, a mimo to potrzebują szkolenia.
Najważniejsze
- Użytkownik zwykle korzysta z DSE jako z istotnej części normalnej pracy: według HSE codziennie, nieprzerwanie przez godzinę lub dłużej.
- Pracodawca musi ocenić stanowisko, wdrożyć wnioski i przejrzeć ocenę, gdy coś się zmienia.
- Przeszkolony użytkownik często może sam przeprowadzić samoocenę, ale pracodawca musi na jej podstawie działać.
- Powiedz pracodawcy, gdy zmieniasz stanowisko lub masz objawy.