Zatrucie pokarmowe to choroba wywołana jedzeniem, w którym są szkodliwe drobnoustroje lub trucizny. U dorosłych zwykle przebiega łagodnie. U niemowląt i małych dzieci może być poważniejsze, bo ich organizm słabiej zwalcza infekcje i szybko traci wodę.
Co je wywołuje
- Bakterie, takie jak Salmonella i Campylobacter (surowy drób, mięso i jajka), E. coli (surowe mięso, niemyte warzywa), Listeria (niektóre schłodzone produkty gotowe do spożycia) i Bacillus cereus (ugotowany ryż pozostawiony w cieple).
- Wirusy, takie jak norowirus, zimowy wirus wymiotny. Bardzo łatwo przenosi się z rąk, powierzchni i od osób chorych.
- Toksyny wytwarzane przez bakterie, których gotowanie może nie zniszczyć.
- Substancje chemiczne, na przykład środki czystości, oraz ciała obce, takie jak szkło czy twardy plastik, również mogą trafić do żywności.
Drobnoustroje potrzebują do rozmnażania jedzenia, wilgoci, ciepła i czasu. Jedna bakteria może w kilka godzin w temperaturze pokojowej zamienić się w miliony. Jedzenie zwykle wygląda i pachnie normalnie.
Dlaczego dzieci są bardziej narażone
Wytyczne Department for Education (DfE, brytyjskie ministerstwo edukacji) dla placówek wczesnej opieki mówią, że małe dzieci mogą być mniej odporne na zatrucia pokarmowe, więc żywność trzeba przechowywać, przygotowywać i podawać w czystym, bezpiecznym miejscu. Dzieci wkładają też do buzi ręce i przedmioty, dzielą się zabawkami i same nie umieją dobrze myć rąk. Jedno chore dziecko może szybko zarazić inne w małej grupie.
Objawy
Biegunka, wymioty, ból brzucha, gorączka, a czasem zmęczenie lub odmowa jedzenia i picia. Objawy mogą pojawić się po kilku godzinach albo dopiero po kilku dniach. U niemowlęcia lub małego dziecka zwracaj uwagę na oznaki odwodnienia: mało mokrych pieluch, suche usta, brak łez, niezwykła senność. Powiadom rodziców i zasięgnij porady medycznej.
Kiedy dzieci i personel zostają w domu
Wytyczne UK Health Security Agency (UKHSA, brytyjska agencja bezpieczeństwa zdrowotnego) mówią, że dziecko z biegunką lub wymiotami powinno zostać poza placówką do 48 godzin po ostatnim epizodzie. To samo dotyczy personelu, asystentów i członków rodziny z objawami, a o chorobie trzeba od razu powiedzieć osobie odpowiedzialnej. Niektóre infekcje wymagają dłuższego wykluczenia, więc stosuj się do zaleceń lokalnego zespołu ochrony zdrowia.
Zgłoszenie do Ofsted
EYFS mówi, że zarejestrowany dostawca musi powiadomić Ofsted (lub agencję opiekunów dziennych, w której jest zarejestrowany) o każdym zatruciu pokarmowym dotyczącym dwojga lub więcej dzieci pod opieką na terenie placówki. Trzeba to zrobić jak tylko jest to rozsądnie możliwe, a w każdym razie w ciągu 14 dni od zdarzenia. Dostawca, który tego nie zrobi bez uzasadnionej przyczyny, popełnia przestępstwo.
Ponadto:
- Powiadom rodziców każdego chorego dziecka.
- Lokalny dział zdrowia środowiskowego lub zespół ochrony zdrowia UKHSA może chcieć o tym wiedzieć i pomóc ustalić przyczynę. Skontaktuj się z nimi, gdy kilkoro dzieci lub dorosłych choruje w tym samym czasie.
- Prowadź pisemny zapis: kto zachorował, kiedy się zaczęło, jakie jedzenie podano i co zrobiono. Zachowaj resztki jedzenia, jeśli poproszą o nie inspektorzy.
- Nie czekaj z działaniem na wynik badania.
Najważniejsze zasady
- Małe dzieci częściej ciężko chorują na zatrucia pokarmowe.
- Biegunka lub wymioty: zostań w domu do 48 godzin po ostatnim epizodzie.
- Zatrucie pokarmowe u dwojga lub więcej dzieci: zgłoś Ofsted lub agencji w ciągu 14 dni.
- Zapisz, co się stało i jakie jedzenie podano.